اخبار

شهر تبریز

  • توسط irantraveller
  • 2019-02-20

تبریز یکی از قدیمی ترین مناطق ایران است و مجموعه آثار تاریخی و نشانه‌های باستان شناختی که از محل های مختلف آن به دست آمده دلالت بر دیرینگی و قدمت تاریخی این شهر دارد. سارکن « سارکن پادشاه آشور ۷۲۲-۷۵۰ » در کتبیه خود از شهری به نام اوشکایا که شاید همان اسکوی امروزی است و نیز از دژ و قلعه‌ محکمی به نام تارویی یاد می‌کند که به احتمال زیاد تبریز است.

گذشته از این در یکی از کتبیه‌های سناخریت پادشاه آشور ( ۷۰۵-۶۸۱ ق . م ) از شهری به نام تربیس نام برده شده است که پادشاه مزبور در آنجا معبدی به نام نرکان ساخته بود. بعضی از مورخان ترویای معروف و تبریز را یکی می‌پندارند. عده‌ای حتی این شهر را همان سوز یا شوش قدیم و عده‌ای دیگر آکراتا یا آماتای ذکر شده در تورات فرض کرده‌اند. تعیین تاریخ دقیق پیدایش شهرنشینی در دشتی که  تبریز در آن قرار گرفته دشوار است.

شرایط این دشت حاصلخیز به واسطه وجود دو رود آجی چای و مهران رود، اقلیم معتدل، موقعیت ارتباطی بسیار مناسب، وجود منابع زیرزمینی غنی و موقعیت مناسب استراتژیکی آن ، زمینه مساعدی برای تکوین و توسعه زندگی شهری فراهم آورده است . در دوره‌ حکومت روادیان تبریز پایتخت آذربایجان شد و به علت موقعیت ممتاز جغرافیایی و نظامی خود بیشتر از سایر شهرها مورد توجه قرار گرفت. در سال ۳۴۰ هجری قمری از اتحاد سه گانه‌ تبریز،  اشنو (اسند، اسنق) و دهخوارقان مملکت بنی رودینی به وجود آمد که حکام آن قدرت و استقلال کامل داشتند و خلفای بغداد از دخالت و نفوذ کمی در آن برخوردار بودند.
از قرن دهم میلادی یا قرن سوم هجری به بعد نام تبریز در ردیف شهرهای بزرگ آذربایجان آمده است که در آنجا همزمان با پیشرفت صنعت و تجارت علم و تمدن نیز شکوفا شده است. اهالی تبریز در سال ۶۱۶ هجری موفق شدند با دادن هدایای قیمتی و پول فراوان از هجوم مغولان به شهر و ویرانی آن جلوگیری کنند.پس از حمله مغول به ایران برای اولین بار شهر تبریز به دستور آباقاخان (۶۸۰-۶۶۳ هجری قمری) پایتخت رسمی ایلخانان شد.
در سال ۶۵۸ هجری در دوران حاکمیت آباقاخان در تبریز، زندگی مدنی و اقتصادی دوباره شکوفا شد. سلطان محمود غازان خان معروفترین شاه مغول در ۶۹۴ هجری تبریز را مقر حکومت قرار داد و آن را به منتهای درجه عظمت و بزرگی و آبادانی رساند. پس از ایلخان مغول، تبریز در عصر جلایریان و ترکمانان آق قویونلو و قره قویونلو پایتخت ایران شد و در این زمان (۸۷۰هجری) بود که به دستور جهان شاه بن قره یوسف بن ترکمان مسجد کبود (گؤی مسجد) بنا گردید.
در سال ۹۰۶ هجری شاه اسماعیل صفوی (‌متخلص به ختایی) تبریز را پایتخت ایران کرد. در دوران صفوی شهر تبریز بارها میدان جنگ ایران و عثمانی شد. در آغاز حکومت قاجار بخصوص زمان فتحعلی شاه، تبریز پایتخت دوم یا ولیعهد نشین ایران شد و محل استقرار عباس میرزا نایب السلطنه گردید. در دوره استبداد صغیر محمد علی شاه، مردم تبریز به رهبری دو قهرمان ملی – ستارخان و باقرخان – پس از ماهها مبارزه و ستیز، ابتدا تبریز و آذربایجان و سپس ایران را از چنگ استبداد رهایی بخشیدند.
مراکز تاریخی و باستانی
کاخ شهرداری: کاخ و تالار شهرداری تبریز در سال ۱۳۱۲ شمسی در گورستان متروک و مخروبه‌ کوی نوبر با نظارت مهندسان آلمانی ساخته شد. این ساختمان دارای یک برج ساعت چهار جانبی است که هر پانزده دقیقه یک بار، گذشت زمان را اعلام می‌کند.
عمارت ائل گؤلی : شاه گؤلی (استخر شاه) سابق و ائل گؤلی (استخر مردم) فعلی از گردشگاههای زیبا و دلکش تبریز است.
بقایای عمارت ربع رشیدی: خرابه‌های ربع رشیدی باقیمانده ساختمانهای عظیمی است که در زمان ایلخانیان به همت رشید الدین فضل الله وزیر نامـی ایـران در محله ولیانکوی باغمشه تبریز ساخته شد. این مکان به اصطلاح امروزی یک شهر علمی و دانشگاهی بود.
خانه مشروطیت: این خانه محل اجتماع سران مشروطیت در تبریز بود و تاریخ ساختمان آن ۱۲۴۷ شمسی مطابق با ۱۲۸۸ هجری قمری است. بانی این خانه حاج مهدی کوزه کنانی از فعالین نهضت مشروطیت بود. به علت ارزش های فرهنگی و تاریخی که این خانه دارد ، به ویژه پیوند آن با نهضت مشروطیت ، در فهرست آثار ملی به ثبت رسیده است.
قلعه آق گنبد (هلاکو): قلعه تاریخی آق گنبد در جزیره اسلامی (‌شاهی سابق) واقع شده است. جزیره اسلامی یکی از چند جزیره بـزرگ دریـاچه ارومیه و تنها جزیره‌ مسکونی آن است. قلعه مورد نظر بر فراز کوهی در این جزیره قرار دارد، قبر هلاکو و دیگر سرداران مغول در این قلعه است.
جاذبه‌های طبیعی
ارتفاعات سهند: توده آتشفشانی سهند در۵۰ کیلومتری جنوب شهرستان تبریز قرار دارد. حد شرقی آن از شهرستان هشترود و سر اسکندر و قره چمن می گذرد و تا حدود قافلانکوه پیش رفته است . بلندترین قله سهند به نام جام داغی اسـت بـه ارتفاع ۳۷۵۰ متـر. ایـن کـوه تعـداد زیادی قله‌های آذرین دارد که بلندی ۱۷ قله آن از ۳۰۰۰ متر تجاوز می‌کند.
ارتفاعات سلطان سنجر: کوه سلطان سنجر کوه آتشفشانی است که در حدود ۱۵ کیلومتری شرق زنوز واقع شده است و قلعه ای به ارتفاع ۳۲۵۵ متر دارد. این کوه بیشتر ایام سال از برف پوشیده است.
ارتفاعات سلطان داغی
این کوه در شمال غربی کوهستان سهند، نزدیک شهر اسکو قرار دارد ، با ارتفاعی حدود ۳۴۱۰ متر، سومین قله سهند محسوب می شود. در قله آن زیارتگاهی به نام سلطان حسام الدین وجود دارد.
ارتفاعات مورو داغ: کوه موروداغ در ۳۶ کیلومتری غرب تبریز در جهت شرقی – غربی از ارتفاعات شمالی صوفیان به سمت تبریز کشیده شده است. این رشته کوه در گردنه پایان از شمال تبریز می گذرد و به گردنه شبلی منتهی می‌شود. بلندترین نقطه موروداغ ۲۲۱۰ متر ارتفاع دارد و معروف ترین قله های آن چله خانه‌، پیر موسی و خواجه مرجان است.
چشمه تاپ تاپان
این چشمه به فاصله ۵ کیلومتری آذر شهر در جاده تبریز به مراغه واقع شده است . آب در حوضی طبیعی جمع می شود و مورد استفاده قرار می گیرد . آب این چشمه از دسته آبهای معدنی بی کربنات کلسیک و منیزین گازدار و آهن دار است که خواص درمانی آن برای ازدیاد گلبول های قرمز و تنظیم میزان هموگلوبین خون، سهولت کار دستگاه گوارش و کمک به تغذیه و رشد ارزیابی شده است.
چشمه آب معدنی کندوان: کندوان روستایی تاریخی و کم نظیر است که در فاصله ۲۲ کیلومتری جنوب اسکو در میان دره ای با صفا و کنار رودخانه پر آبی به همین نام واقع شده است . فاصله روستای کندوان تا تبریز ۶۲ کیلومتر است . این روستا چشمه آب معدنی مهمی به همین نام دارد که برای درمان بیماران کلیوی نقش به سزایی دارد.
غار اسکندر: غار اسکندر به فاصله‌ ۳۰ کیلومتری تبریز در روستای سعید آباد واقع شده و دسترسی به آن از طریق جاده ترانزیتی تبریز-تهران میسر است. عرض دهانه این غار حدود ۵ متر و دیوارهای داخل آن دارای استالاکتیت‌های جالب توجهی است.
دره لیقوان: روستای ییلاقی و کوهستانی لیقوان در جنوب شرقی تبریز و در دامنه کوهستان سهند قرار دارد. این روستا از قسمت شرقی همجوار دره بسیار با صفایی است که رودخانه‌ لیقوان از آن می‌گذرد و روستاهای حاشیه خود را مشروب می‌کند.
دره سعید آباد : یکی از دره هایی که تابستان‌ها مورد بهره برداری وسیع قرار می‌گیرد، دره سعید آباد است که در ۲ کیلومتری جاده ترانزیتی تبریز – تهران قرار دارد. این دره معبر رودخانه سعید آوا چای است.
دریاچه قوری گؤل
دریاچه قوری گؤل در فاصله ۴۵ کیلومتری تبریز در مسیر جاده تهران – تبریز قرار دارد و این دریاچه مثلث شکل با وسعت ۲۴۰ هکتار با پستی و بلندی‌هایی نه چندان مهم احاطه شده است. این دریاچه به عنوان تالاب بین‌المللی به ثبت رسیده است.
جزیره اسلامی (شاهی): جزیره اسلامی تنها جزیره مسکونی و آباد دریاچه ارومیه است که در اثر کمی بارندگی و تبخیر آب دریاچه در تابستان به صورت شبه جزیره در می آید. وجود این جزیره سرسبز و خرم با آب شیرین و گوارا ( جزیره ۵۴ چشمه دارد ) در دریای شور و تلخ از عجایب و بدایع طبیعت و خلقت است . در جزیره ۷ روستا با نامهای آق گنبد ، کمیچی ،‌تیمورلو ، قیچاق ، بوراچارلو و بهرام آباد با حدود ۸ هزار نفر جمعیت وجود دارد.

قبلی «
بعدی »

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *